Big data III: zer dago zenbakien atzean?
ARGAZKIA · TILOOM
Zer dago Big Dataren zenbakien atzean? Interesgarria da gure kudeaketa agronomikotik lortzen ditugun zenbaki-balio jakin batzuei esanahi handiagoa ematea. Horrela, pH parametroaren balio numerikoa ikusten dugunean, gure lurzorua edo ureztatze-ura erreakzio basikoa edo azidoa izango den pentsatzen dugu. Ez da nahastu behar, informazio askoz gehiago dago zenbaki horietan.
pH-a Karbono dioxidoaren presio partzialaren funtzio ere bada. pH-aren “in situ” neurketaren bidez lortutako balioak lurzoruan sortzen ari den karbono dioxidoaren ekoizpenari buruzko informazioa emango digu, eta, beraz, bere arnasketari buruzkoa.
Beraz, lurzoruaren baldintza berdinetan, pH baxuagoak arnasketa handiagoa esan nahi luke, eta pH hori handitu ahala arnasketa gutxituko da eta, ondorioz, CO2-a Bikarbonato bihurtuko da, eta azken finean Karbonato, erantsitako grafikoaren arabera.
Garrantzitsua da kontuan hartzea ere, batez ere hondar-oinarriko kirol-gainazaletan, CO2-aren presio partzial hori oso altua izan daitekeela, %3-4raino iritsiz, beste lurzoru batzuetan edo atmosferako %0,3arekin alderatuta. Beraz, lagin bat laborategira eramaten dugunean eta lurzorutik ateratzen denean, laginak gasa galtzen du eta ez du jatorrian zuen CO2 kontuan hartzen; horregatik esan dezakegu laborategiko irakurketak akats bat duela.
Hau da, laborategiko irakurketak handiagoak izango dira pH-aren neurketa “in situ“ hartuko balitz baino.
Erreakzio azidoko ongarriekin ongarritzen badugu, adibidez amonio sulfatoarekin, nitrogeno hori lurzoruan noiz agortu den jakin dezakegu. Lurzoruaren pH-aren balioak jaitsi egingo dira emandako nitrogeno-kopuruaren arabera eta bere maila normalera igoko dira berriro, lurzoruan agortzen denean. Ikus adibidean amonio sulfatoaren azidotasunaren ondorioz pH-aren erdi puntuko beherakada.
Ebaluatzeko oso interesgarriak diren beste zenbaki-balio batzuk ureztatze-urak eta lurzoru-profilen poro-urak alderatzen dituztenak dira. Hau da, zenbat eta gehiago urruntzen diren balioak kimikoki elkarrengandik, ureztatze-urek lurzoruetan aldaketa gutxi eragiten dutela esan nahi du, hala nola kationen truke-ahalmen handiko lurzoru buztintsuetan; baina asko hurbiltzen badira, green-etako edo futbol-zelaietako hondar-substratuetan gertatzen den bezala, ureztatze-uretan edozein aldaketak lurzoru-profilean aldaketa ekarriko duela esan nahi du. Horregatik oso praktikoa da ureztatze-uraren tratamendua green-aren profila aldatzeko. Hau oso bisuala da Piper diagramen bidez.
Bestalde, USGA green-en profiletan kare-karbonato – magnesio-karbonato ezpalen metaketa eta ur oso alkalino eta gogorrekin ureztatzeak eragindako infiltrazio-arazoak bezalako asunzio arruntak ez dira hain agerikoak gure green-etan edo futbol-zelaietan (Carrow et al., 1999; Ellis, 2009; Fidanza, 2006; Harivandi, 1999; Simmons, 2010).
Obear eta Soldat-ek (2015) karbono ez-organikoaren banaketa bertikala aztertu zuten 28 USGA green-etan, eta ez ziren behatu nekazaritzako lurzoruetan ematen diren karbonato horien metaketak, batez ere pH 7,8 azpitik zuten laginetan.
Interes agronomikoa duen beste balio bat ureztatze-uraren redox balioa da. Ureztatze-uraren desinfekzioan potentzial redox-aren monitorizazioa eskatu behar da, hau da, oxidazio-erredukzio potentzialarena (ORP). Hainbat ikerketek frogatu dute 650 eta 700 mV arteko ORP balioarekin bakteriak, Escheriquia Coli bezalakoak, segundo gutxitan akabatzen direla. Legamiak eta espora-sortzaile den onddo motarik sentikorrena ere ORP maila horretan akabatzen dira minutu gutxiko kontaktuaren ondoren. 1971n, OMEk potentzial REDOX-aren neurria hartu zuen uraren kalitate sanitarioa neurtzeko fidagarriena gisa.
Tiloomek ur-tratamendurako teknologiarik onena hartu du, batez ere EDARetatik datozenentzat; galdetu iezaguzu eta zure ureztatze-urrarentzako irtenbide eraginkorrenaz aholkatu ahal izango zaitugu.
Hartu erabaki hobeak gurekin; kalitate gorenekoak diren gure zerbitzuek eta futbolean eta golfean ditugun 15 urte baino gehiagoko esperientziak bermatzen gaituzte:
