Neurketa. Jokagarritasuna 2

Aurreko sarrerari jarraituz, artikulu honetan soropilaren kalitateari eragiten dioten ezaugarri fisiko desberdinak eta haiek neurtzeko ditugun aukerak azalduko ditugu.

Baloiaren errodadura

Futbolean, baloiaren errodadura zelaien kalitatea ebaluatzeko parametro funtsezkoa da. Proba egiteko, baloia arrapala normalizatu baten errailetik errodatzen uzten da, metro bateko altuera eta 45 graduko inklinazioa duena. Baloiaren azelerazioa grabitateak soilik sortzen du.

Baloia soropilarekin kontaktuan sartzen denean, guztiz gelditu arte itxaroten da. Ondoren, arrapalaren amaieraren eta baloiaren azken posizioaren arteko distantzia neurtzen da. Horrez gain, baloiaren desplazamendu horizontala ere idatz daiteke, eta horrek zelaiaren eremu desberdinetan soropilaren uniformetasuna eta koherentzia ebaluatzen laguntzen du.

Neurketa honen emaitzei eragin diezaieketen aldagai asko daude. Faktore hauen artean daude soropilaren ebaketa-altuera, ebaketaren norabidea, lurzoruaren hezetasuna, soropilaren dentsitatea eta probaren unean dauden giro-baldintzak. Futbol-zelai batean baloiaren errodaduraren balio optimoak, normalean, 6 eta 9 metro artean daude.

Baloiaren botea

Baloiaren botea futbol-zelaietako beste parametro funtsezko bat da. Baloiaren botearen gomendatutako balio-tartea 0,6 eta 1 metro artean mugitzen da.

Baloiaren botea neurtzeko bi neurgailu mota nagusi daude: analogikoak eta digitalak.

Neurgailu analogikoak

2 metroko egitura baten goiko aldean, baloia eskuz jartzen den gelditze-puntu bat dago, askatasunez erortzen utzi ahal izateko. Botearen altuera egituran finkatutako erregela baten bidez ikusten da, eta horrek baloiak soropilean errebotatu ondoren lortutako altuera neurtzea ahalbidetzen du. Metodo honek giza akatsak izan ditzake eskuzko behaketaren beharragatik.

Neurgailu digitalak

Neurgailu digitalak instrumentu zehatzagoak eta aurreratuagoak dira, hauek ere bi metroko altuerako egitura bat erabiltzen dutenak. Hala ere, eskuzko askatze-mekanismoaren ordez, gailu hauek baloiaren askatze automatikoko mekanismo bat dute, hala nola elektroiman bat edo hutsune-makina bat.

Baloia erori eta soropilean errebotatzen denean, mikrofono ultrasentsible batek, laser batek edo beste sistema elektroniko batzuek lehen eta bigarren boteen arteko denbora neurtzen dute. Denbora hori botearen altuera zehaztasunez kalkulatzeko erabiltzen da.

Gogortasuna eta sendotasuna

Kirol-gainazalen kudeaketan, “sendotasuna” eta “gogortasuna” terminoak gainazaleko trinkotasuna deskribatzeko erabiltzen dira, kirolaren arabera. Golferako sendotasunaz hitz egiten da, batez ere greenetan, eta futbola, errugbia eta kriketa bezalako beste kirol batzuetarako gogortasunaz.

TruFirm:

TruFirm Estatu Batuetako Golf Elkarteak (USGA) greenen sendotasuna neurtzeko erabiltzen duen instrumentu estandarra da. Gailu hau oso ezaguna da eta greenkeeperrek zabal erabiltzen dute. TruFirm-ek buru erdibola duen mailu batekin funtzionatzen du, golf-pilota altuera finko batetik erortzean sortzen duen inpaktua simulatuz. Mailuak greenaren gainazalean egiten duen sartzea hazbetearen milarenetan neurtzen da. Zenbat eta zuloa txikiagoa izan, orduan eta sendoagoa da greena.

Clegg Mailua:

Clegg mailua kirol-gainazalen sendotasuna neurtzeko erabiltzen den zehaztasun handiko instrumentua da. Gailu honek proba-gainazalaren gainean altuera finko batetik erortzen den masa askearen deszelerazioa neurtzen du. Inpaktuak pultsu elektriko bat sortzen du, grabitate (G) unitate bihurtzen dena. Esekitako masaren balioaren arabera, Clegg mailua kirol desberdinetarako erabil daiteke, hala nola golferako edo futbolerako.

Futbolerako, FIFAk onargarriak diren emaitzak 60 eta 90 grabitate artean egotea gomendatzen du. Golfaren kasuan, optimotzat jotzen diren balioak zelai motaren arabera aldatzen dira: Parkland zelaietan, balioak 80 eta 100 grabitate artean egon behar dira, Links zelaietan berriz balio optimoak 100 eta 130 grabitate artekoak dira, Sport Turf Research Institute (STRI) erakundearen arabera.

Bunkerretan sendotasunaren neurketa

Bunkerretako hondarraren sendotasuna zelaiaren jokagarritasunari eta koherentziari eragiten dion parametro funtsezkoa da. “Arrautza frijitua” bezalako egoera nahigabeak saihesteko, non pilota hondarrean gehiegi lurperatzen den, bunkerretako penetrometroak erabiltzen dira. Gailu hauek berariaz diseinatuta daude hondarraren sendotasuna neurtzeko, zelaiko arduradunei bunkerren mantentzea doitzen lagunduz joko-gainazalaren kalitatea mantentzeko.

Trinkotzea

Gainazal mailan gogortasuna edo sendotasuna neurtzeaz gain, ezinbestekoa da lurzoru-profilaren estratu desberdinei buruzko informazioa lortzea. Penetrometroa zeregin honetarako tresna egokia da. Kono-indizearen oinarriak erabiliz, penetrometroak lurzoru-profilean punta konikoa sartzeko behar den presioa neurtzen du.

Penetrometroek presio-unitateak erabiltzen dituzte, hala nola PSI (hazbete koadroko libra) edo KPa (kilopascal).

Penetrometro digital batzuek datu-erregistratzaile integratuak dituzte, eta aurreratuenek presioa eta sakonera aldi berean erregistra ditzakete sakonera-sentsoreen bidez. Horrek datu-bilketa zehatzagoa eta xehatuagoa ahalbidetzen du, azpiko geruzen trinkotasunaren azterketa errazten du eta mantentze-praktika eraginkorragoak ezartzen laguntzen du.

Trinkotasuna sakoneran neurtzea ezinbestekoa da trinkotasun-kentze lanetan behar den sakonera erabakitzeko. Praktika honek kirol-gainazalek beren osotasuna eta jokagarritasun optimoa mantentzen dutela ziurtatzen du. Kontuan hartu beharreko alderdi kritikoetako bat hezetasun bolumetrikoaren ehunekoaren eta gogortasun edo sendotasun balioen arteko alderantzizko korrelazio altua da. Funtsezkoa da probak hezetasun konstanteko baldintzetan egitea emaitza alderagarriak eta zehatzak lortzeko.

Uniformetasun-testeatzailea

Uniformetasun-testeatzailea futbol-zelaietan, golf-teeetan eta beste kirol-gainazal batzuetan eremu ez-uniformeak detektatzeko erabiltzen da. Gailu hau funtsezkoa da gainazalen homologaziorako, zelaiaren kalitatea zehazteko eta beharrezko estandarrak betetzen dituela ziurtatzeko aukera ematen duelako. Neurketa-prozesuak, orokorrean, gailua gainazalaren eremu desberdinetatik pasatzea dakar, lurzoruaren altueran edo testuran edozein aldaketa erregistratuz.

Gainazalaren kalitatea mantentzeko, deformazio-balioek ez lukete 10 mm baino handiagoa izan behar, eta, inola ere, ez 20 mm baino handiagoa. Parametro hauek gainazalak joko-esperientzia bidezkoa eta kalitate handikoa eskaintzen duela ziurtatzen dute. Gainazalaren uniformetasuna neurtzeak eta balio hauek kontrolatzeak zelaiak jokagarritasun- eta segurtasun-estandarrak betetzen dituela bermatzen du.