USGA profila eta infiltrazioa

60ko hamarkadan, Estatu Batuetako Golf Elkarteak ( USGA ) green baten eraikuntza legar-geruza baten gaineko profil hareatsu gisa definitu zuen. Orain eraikuntza-metodo on gisa onartuta dago, baina, argi al dugu zein den materialen aukeraketaren atzean dagoen zientzia?

Materialen aukeraketaren atzean daude USGA profilaren arrakastaren benetako arrazoiak: Kohesio-indarrak eta atxikidura-indarrak.

Kohesioa fluido bateko molekulak elkarrekin mantentzen dituen indarra da; adibidez, edalontzi bat betetzen denean ikusten da: gainezka egin baino lehen, urak kupula bat eraikitzen duela ikus daiteke, eta horrek edalontziak duen edukiera baino pixka bat gehiago betetzea ahalbidetzen du. Indar hau denboran mantentzen da ur-masa hain handia izan arte, non erortzen baita, grabitate-indarra atxikidura-indarra baino handiagoa delako.

Bestalde, atxikidura materialek fluidoei egiten dieten indarra da, beraiekin elkartuta mantentzen dituena. Indar hau, adibidez, probeta baten menisko moduan ikusten da

USGA profilak infiltrazio handia ahalbidetzen du, aldi berean ura bere geruza sakonenetan mantenduz.

Bi indarrak ezagututa, USGA profilaren azalpena errazagoa da: goiko geruzako hareak urak bere zati sakonenera infiltratzea ahalbidetzen du, putzuak agertzea saihestuz. Lurzorua inoiz saturatuta ez egotea ere errazten du, anoxia eta soropilaren itotzeagatiko heriotza saihestuz.

Kohesio- eta atxikidura-efektuengatik ura ez da legar-profilera erortzen ur-masa hain handia izan arte, non ur-molekulen arteko kohesio-indarrak eta uraren eta hare-partikulen arteko atxikidura-indarra grabitateak metatutako uraren gainean egiten duen indarra baino txikiagoak diren. Une horretan, metatutako ura legar-horizontearen bidez drainatuko da, kohesio- eta atxikidura-indarrek berriz ere drainatze-geruzaren gainean infiltratutako ura mantendu ahal izan arte.

Urak arazoak ditu diametro txikiko material batetik handiagoa den batera joateko.

Hain zuzen, profilak belakia bezala funtzionatzen du. Ureztatzearekin saturatzen denean, goiko aldea eremu-ahalmenean gelditu arte drainatzen da, baina beheko aldeak kohesio eta atxikidura bidez ura saturazioan mantentzen du.

USGA profilaren funtzionamendutik atera daitekeen ondorioetako bat da hondar-estaldurak egiteko aukeratu behar den harea beti profilaren eraikuntzako hareak adinako diametrokoa edo handiagoa izan behar dela; izan ere, urak ez du arazorik diametro handiagoko material batetik txikiagoko batera pasatzeko, baina bai diametro txiki batetik handiago batera pasatu behar duenean.

Bisitatzen ditugun zelaietan aurkitzen ditugun arazo ohikoenetako bat hondar-estaldura egokiko harea aukeratu ez izana da, eta horrek drainatze-arazo larriak, anoxia, geruza beltza eta azkenean landarearen heriotza eragiten ditu.