Fertirrigazioa. Zer eta zenbat aplikatu?
ARGAZKIA · TILOOM
Fertirrigazioa gure kirol-azalak hobeto kudeatzeko dugun tresna bat da. Teknologiak aukera ematen digu injekzio-sistemek nola funtzionatzen duten urrunetik monitorizatzeko, PC baten edo smartphone baten bidez, “Telelana”ren garai hauetan bereziki baliagarria. Monitorizazioa automatikoki egin daiteke eroankortasun elektrikoaren, pH-aren eta abarren irakurketaren bidez.. Gainera, nutriente desberdinen kontzentrazioen irakurketak egin ahal izango ditugu ureztatze-ur “ongarritu” berrian.
Fertirrigazioak dosi oso txikietan nutrizio-dosifikazioa ahalbidetzen du, eta, beraz, lixibiazioz, lurruntzeaz eta gain-ongarritzeaz sortutako galerak minimizatzen dituen kudeaketa-metodo oso jasangarria da. Beti beharrezkoa izango da ureztatze-sistemak modu eraginkorrean funtzionatzea eta ondo kalibratuta egotea. Izan ere, sistema hidraulikoek zirkuitu bikoitza badute, ureztatze-uraren bi kalitate erabiltzeko eremu desberdinetarako, oso interesgarria litzateke bi injekzio desberdin edukitzea. Horrela, eremu bakoitzaren arabera ongarritze-plan desberdinak izan ditzakegu, adibidez green-ak eta zelaiaren gainerakoa bereiziz.
Imajina dezagun gure ureztatze-uraren gazitasuna 1760 ppm dela eta gazitasun horretatik 15,2 ppm nitratoei dagozkiela. Gure fertirrigazio-sistema aktibatzen badugu, zehazki kaltzio nitratoaren injekzioaren bidez, eta nitratoen kontzentrazioa 10 aldiz handitzen badugu, 152 ppm-raino (152 ppm NO3), nitrogeno nitrikoa pisuaren %22 denez, 0,22z biderkatu beharko dugu ur horretan dagoen nitrogeno nitrikoaren kantitatea ezagutzeko. Hau da, 152 ppm x 0,22 = 33,44 ppm nitrogeno nitriko. Eguneroko ureztaketa bat aplikatzen badugu (imajina dezagun 1 mm-ko Ebapotranspirazioaren arabera), 1 l/m2-koa, 33,44 mg nitrogeno nitriko (N-NO3) ekarriko ditugu m2 bakoitzeko eta egunero. 30 egunez biderkatzen badugu hileko ekarpena ezagutzeko, 1003 mg N-NO3 izango dugu m2 bakoitzeko eta hilero, hau da, gramo 1 nitrogeno/m2 aplikatu izango dugu, Madrilgo agrostis-ezko green batzuk apirilean ongarritzeko nahikoa kantitatea, adibide honetako eremuaren hazkunde-potentzialaren arabera.
Era berean jardungo genuke gainerako ongarriekin, hosto-ehunetako %-en arabera. Hosto-ehuneko potasioaren % gure green-etarako edo futbol-zelaietarako nitrogenoarena baino gutxi gorabehera erdia bada, orduan ureztatze-ur bat ekarri beharko genuke nitrogenoaren erdia adina potasiorekin, hau da, 33,44 ppm /2 = 16,72 ppm potasio. Era berean, gure belarraren baldintza optimoetan fosforoaren hosto-edukia %0,5 bada, nitrogenoarena %5 den bitartean, horrek adierazten du fosforo-beharrak nitrogeno nitrikoarenaren hamarren bat izango direla, hau da, 33,44 / 10 = 3,3 ppm fosforo gure ureztatze-uraren barruan. Antzera jardungo litzateke beste edozein nutrienterekin, eta gomendatzen dugu kontuz ibiltzea elkarren artean bateraezinak diren ongarriak ez nahasteko, deposituan prezipitazioak sor ditzaketelako.
Horregatik gomendatzen da hainbat depositu edukitzea, ongarri bakoitzeko bat, eta kasurik txarrenean nahasketak probetetan egitea depositutan edozein nahasketa egin aurretik. Horrela, fosforoak magnesio sulfatoarekin edo kaltzio sulfatoarekin erreakziona dezake prezipitatuak eratzeko.
Adibide zehatz honetan green-en edo futbol-zelaien nutrizio-beharrak fertirrigazioaren bidez estaltzen ditugu, nutrizio-beharrak zehatz-mehatz emanez belarraren hazkundearen arabera soilik. Ekarritako ureztatze-litro gehigarri bakoitzeko gramo 1 nitrogeno; 0,5 gr potasio eta 0,1 fosforo gehituko ditugu metro koadro bakoitzeko hilabetean.
Hezegarrien aplikazioa fertirrigazioaren bidez, ongarriekin nahastuz. Surfaktanteen erabilera kirol-azaletan ezin hobea da eta arrakasta-kasu ugari daude, hemen ikus ditzakezunak: https://www.tiloom.com/agentes-tensoactivos-iii-casos-de-exito/ .
Mikronutrienteen aplikazioa kelatatuta egitea gomendatzen da, prezipitazio-arazoak saihesteko.
